Geen wet, wel een sectoraanpak en subsidie: zo wil het kabinet sociale veiligheid vergroten

Het kabinet schrijft geen verplichte gedragscode ongewenst gedrag voor. Wat komt er dan wel? In zijn voortgangsbrief over arbeidsomstandigheden van 8 juni 2026 legt minister Aartsen uit dat hij blijft inzetten op het vergroten van de sociale veiligheid op de werkvloer, maar via andere wegen dan een wet. Hij kiest voor een sectoraanpak, publiekscampagnes en subsidie.

De keuze achter de aanpak

Ongewenst gedrag op de werkvloer komt nog regelmatig voor en heeft ingrijpende gevolgen voor melders. Dat erkent de minister. Tegelijk vindt hij dat een wettelijke verplichting niet de beste route is, mede omdat uit bestaande cijfers niet causaal blijkt dat een verplichte gedragscode het probleem terugdringt, en omdat het kabinet de regeldruk wil beperken.

In plaats daarvan zet de minister in op een sectoraanpak en publiekscampagnes. Zijn redenering is dat die meer ruimte bieden voor maatwerk en sneller in te zetten zijn dan wetgeving. Een sector kan zelf het beste inschatten welke vormen van ongewenst gedrag spelen en welke aanpak past bij het type werk en de cultuur. Een publiekscampagne kan de norm breder onder de aandacht brengen dan een regel in een wetboek.

De subsidie via de DI-agenda

Het concreetste onderdeel is de financiering. De minister is van plan om sociale veiligheid een plek te geven binnen de Duurzame inzetbaarheidsagenda, zodat organisaties hiervoor subsidie kunnen aanvragen. De Duurzame inzetbaarheidsagenda is een breder programma van het ministerie dat erop gericht is dat mensen gezond en gemotiveerd kunnen blijven werken tot hun pensioen.

Binnen diezelfde agenda wil de minister ook het opstellen van branche-RI&E's en arbocatalogi subsidiëren. Sociale veiligheid komt daar dus bij in een omgeving die al gericht is op preventie en gezond werken. Voor organisaties betekent dit dat er mogelijk geld beschikbaar komt voor interventies die de sociale veiligheid verbeteren. Let wel: de minister gebruikt het woord verkennen. Hij kijkt nog hoe hij de sectoraanpak het beste vormgeeft en wat de financiële consequenties zijn. Er ligt dus nog geen kant-en-klare regeling waar je vandaag een aanvraag voor indient.

Waarom dit jouw werk raakt

Voor jou als vertrouwenspersoon, klachtencommissielid of HR-professional verandert de uitgangspositie. Je kunt je werkgever niet wijzen op een wettelijke plicht om een gedragscode op te stellen. Maar je kunt wel wijzen op de mogelijkheid van subsidie en op een aanpak die per sector wordt ingevuld. Voor een werkgever die kosten als drempel ziet, kan de financieringskant net het zetje geven dat nodig is.

De sectoraanpak biedt ook een aanknopingspunt via je brancheorganisatie. Als sociale veiligheid op brancheniveau wordt opgepakt, met formats, voorbeelden en mogelijk subsidie, dan hoeft niet elke organisatie het wiel zelf uit te vinden. Voor jou is het de moeite waard om te volgen wat jouw sector op dit punt onderneemt, en daar zo nodig op aan te haken.

Wat je concreet kunt doen

Houd de Duurzame inzetbaarheidsagenda in de gaten voor het moment dat de subsidie voor sociale veiligheid daadwerkelijk opengaat. Informeer bij je brancheorganisatie of er een sectoraanpak in voorbereiding is. En gebruik in de tussentijd het feit dat een gedragscode ook zonder verplichting waardevol is: je kunt er nu al een opstellen, en straks mogelijk subsidie aanvragen voor de bredere aanpak eromheen.

Wil je samen kijken hoe je sociale veiligheid binnen jouw organisatie concreet maakt en aansluit op wat er aankomt? Stuur ons een mail via info@complianceinsights.academy.